EB: Interview Tim Kuik

Categories Portfolio

Deze week is het nieuwe nummer van Entertainment Business verschenen. Hierin onder meer een interview met Tim Kuik van Stichting BREIN van mijn hand.

“De Hydra-mythe gaat niet op”

De cijfers zijn helder. BREIN heeft in 2014 minder sites offline gehaald waar illegale content werd aangeboden dan in de jaren daarvoor. Onderwijl groeit het gebruik van legaal aanbod. De strijd van BREIN is echter nog lang niet gestreden, zo stelt Tim Kuik. “Zolang er eigendom is, zal er diefstal zijn. Maar het is zaak om de boel beheersbaar te houden.”

BREIN heeft in 2014 362 sites offline gehaald, waarvan onder meer 148 cyberlocker linksites en 7 cyberlockers, 98 bittorrentsites, 80 streamingsites, 21 usenet indexers en 6 sites met aanbod van illegale dragers in plaats van bestanden. BREIN ziet inmiddels nieuwe bedreigingen als Popcorn Time opdoemen. Begin dit jaar sloot BREIN een zestal Nederlandse Popcorn Time doorgeefluiken. Kuik ziet dat niet als een doekje tegen het bloeden, maar vooral als het opwerpen van drempels. “Popcorn Time zelf neerhalen, is op dit moment geen mogelijkheid. Echter, Popcorn Time maakt gebruik van evident illegale bittorrentsites. Die zijn wel offline te halen en daarmee werp je drempels op en verstoor je de toevoer van content waarvoor consumenten Popcorn Time gebruiken. Laten we eerlijk zijn, het ziet er ook gelikt uit, het aanbod is breed en het gemak is groot. Dat maakt het echter nog steeds geen legale aanbieder.”

© Stichting BREIN
Tim Kuik – foto © Stichting BREIN

Hoofd afhakken
Popcorn Time heeft op hun blog Tim Kuik een molenbestormer genoemd en stelt dat zij vanwege de manier waarop het platform is ingericht nooit meer offline gehaald kunnen worden. Kuik: “Het is de Hydra-mythe die al tijden heerst dat als je één hoofd afhakt, er tien voor terug zullen komen. Op het hoogtepunt van het illegale online aanbod, hebben we zo’n 700 sites in een jaar offline laten halen. Vorig jaar was dat ongeveer de helft. Als hun theorie zou kloppen, hadden we minstens 7000 illegaal opererende partijen moeten sommeren hun activiteiten te staken. Wat de cijfers ook laten zien, is de centraliserende werking van het internet. De consument wil niet op tien verschillende plekken op zoek naar iets. Die wil op één centrale plek álles kunnen krijgen. Dat verklaart ook het succes van fysieke aanbieders als Amazon of Bol.com. Een Popcorn Time is zo’n centrale plek, zoals The Pirate Bay dat ook is. De legale alternatieven moeten ook een zelfde functie hebben, ik ben er van overtuigd dat deze er met de Spotify’s en Netflixen van deze wereld zulke platforms gecreëerd zijn.”

Proletarisch winkelen
Een jaar geleden werd in Nederland het downloadverbod van kracht. De effecten daarvan zijn volgens Kuik nog niet goed meetbaar, maar het geeft BREIN de nodige handvaten om ook de aanbodkant aan te pakken. “Veelal wordt bij het verbod vanuit de consument geredeneerd. Uiteraard is dat een partij in deze, een belangrijke. Wat er feitelijk aan de hand was, is in het verleden modellen als de usenetcommunity FTD stelden dat ze niet aan uploaden deden en onderling alleen toonden waar iets te downloaden was. ‘En dat mag gewoon’. Iets wat de rechter destijds ook in hoger beroep bevestigde. In ons land was de vreemde situatie ontstaan dat de overheid in feite de boodschap af heeft gegeven ‘u mag gerust proletarisch winkelen’ en vervolgens knipten de diverse aanbiedmodellen zichzelf technisch dusdanig op, dat ze in feite niets verkeerd deden. Dat was voor ons dus niet te handhaven, tenzij ze fouten maakten. De grote winst van het downloadverbod, is dat de argumenten van zulke sites niet meer op gaan en we nu wél kunnen handhaven.”

Macro-economisch beeld
Het internet is nog steeds een enorme aardverschuiving aan het veroorzaken, in alle economische takken, aldus Kuik. De entertainmentindustrie loopt voor op de ontwikkelingen. “Het maakt niet uit in welke business je werkt, jouw manier van zakendoen is grondig aan het veranderen. Bij het creatieve product is dat als eerste opgemerkt, omdat het publiek het online gebruik daarvan massaal heeft omarmd. Maar het gaat breder. Een service als Uber die nu in opspraak is, is voor de taxibranche niets anders dan wat Napster ooit voor de muziekindustrie was.” Ondanks het downloadverbod, wil BREIN de Nederlandse consument die illegaal downloadt niet als crimineel aan gaan pakken, zo stelt Kuik. “Dat is de consensus die we vanuit de industrie hebben, we doen dat niet. Omdat het publiek beslist dat ze op deze manier willen consumeren. Je moet ze daarin tegemoet komen en ze niet tegen je in het harnas jagen.” Wel is het zaak om die consument op te voeden door hen niet allen te wijzen op legaal aanbod, maar ook het bredere belang te tonen, dat beaamt Kuik. “Wat je recent zag in de media, is dat initiatieven als Popcorn Time werden aangeprezen vanwege het gemak en het gelikte uiterlijk, maar er werd altijd bij gezegd dat het illegaal was. Ook in de reguliere media zou er meer aandacht moeten komen over de schade die de consument aanbrengt op meerdere vlakken. Het gaat verder dan alleen de acteurs en de regisseurs. Auteursrecht gaat over alle partijen die hun brood verdienen met creatief werk. Van de daadwerkelijke makers tot hun zakenpartners en winkeliers. Het gaat over gemiste belastinginkomsten en dat raakt de volledige maatschappij. Het macro-economische beeld, daar heeft niemand oog voor.”

Steentje bijdragen
Die bewustwording over brengen, daar ligt volgens Kuik ook een taak voor de rechthebbenden en hun belangenverenigingen zelf. Maar er zou ook medewerking moeten komen van zowel de overheid als de Internet Service Providers. “Eind vorig jaar heeft de toenmalige staatssecretaris toegezegd om te gaan inventariseren in welke mate er al samenwerkingen zijn tussen de Internet Service Providers en de rechthebbenden op het gebied van voorlichting. Persoonlijk vind ik dat de overheid zelf ook een steentje bij moet dragen. Zij waren het tenslotte die jarenlang de boodschap hebben verkondigt dat downloaden gewoon mag. Zeker als we als rechthebbenden afspraken hierover willen gaan maken met de Internet Service Providers, zal daar hulp van de overheid bij nodig zijn. De ISP’s staan nu niet bepaald in de rij om mee te doen.”

Gestrekt been
Legale alternatieven zijn in de bestrijding van illegaal verspreide content de crux, daar is Kuik van overtuigd. “Met handhaving alleen hou je een gat in de markt niet open. We hebben tegen de industrie van meet af aan het motto uit Field Of Dreams aangehouden. ‘If you build it, they will come’. Het gaat om goede, legale, laagdrempelige beschikbaarheid van content. Zie een Spotify, zie een Netflix, daar is de consument mee over de streep te trekken. Momenteel woedt de discussie over de verdienmodellen van dergelijke platforms en of er niet te weinig aan wordt overgehouden. Ik ben er van overtuigd dat op termijn ook in die markt prijsdifferentiatie aan te brengen moet zijn, maar dat voor nu de focus zou moeten liggen op de consument overhalen om de legale alternatieven te omarmen en hen duidelijk te maken waarom dat de beste optie is. Illegaliteit volledig uitbannen, dat zal nooit gebeuren. Zolang er eigendom is, is er diefstal. Het gaat om het beheersbaar maken van dat probleem door handhaving en vooral door op de wensen van de consument in te spelen. Decennia geleden verschenen op het Waterlooplein illegale kopieën van bioscoopfilms op videoband. De eerste reactie van de branche was om daar met gestrekt been tegenin te gaan. Pas later kwam de realisatie dat als dat als ze dat product zelf op de markt brachten, daar iets mee te verdienen zou zijn. Toen die homevideobranche eenmaal was opgetuigd met legaal product, was het piraterijpercentage tot onder de 10 procent teruggebracht. Dat moet op het internet ook kunnen, eb201503covermaar dan moet je het willen en durven handhaven. Door het grensoverschrijdende karakter van het internet, zal het piraterijpercentage altijd hoger blijven dan de fysieke markt, maar ik denk dat ‘low double digits’ zeker haalbaar moeten zijn.”

[Dit artikel is oorspronkelijk gepubliceerd in de april 2015 editie van Entertainment Business]

Edgar Kruize is freelance tekstschrijver en journalist. Gespecialiseerd in (live) entertainment, muziek en film en daarnaast in teksten voor de zorgsector.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *